ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΥΝΘΗΜΑ «ΣΤΗΡΙΖΟΥΜΕ ΤΟΝ ΘΗΛΑΣΜΟ – ΜΑΖΙ!»

Η φετινή καμπάνια ενημέρωσης  των WHO / UNICEF / WABA  τονίζει την προώθηση αλλαγών και επίτευξη ευρύτερων συνεργασιών & θέσπιση νομικών πλαισίων που θα έχουν ως στόχο τη ΒΙΩΣΙΜΗ & ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ως το 2030. Χωρίζει τις δράσεις της στις εξής τέσσερις θεματικές ενότητες , που όλες έχουν κοινή συνισταμένη το θηλασμό :

  1. Περιβάλλον & κλιματική αλλαγή
  2. Διατροφή – επισιτιστική ασφάλεια & μείωση φτώχειας
  3. Επιβίωση – υγεία – ευημερία
  4. Γυναικεία παραγωγικότητα & εργασία.

Ο θηλασμός  είναι ασφαλής για το περιβάλλον καθώς έχει μηδενικά απόβλητα και μείωνει το φαινόμενο του θερμοκηπίου, ενώ αποτελεί την ιδανικότερη τροφή για το βρέφος διαθέσιμη ακόμη και σε περιόδους κρίσεως. Είναι το πρώτο βήμα ενός ανθρώπου προς ένα υγιές μέλλον και θεωρείται βασικό στοιχείο που προάγει τη σωματική και ψυχική υγεία άρα και την ευημερία των λαών, ενώ εργασιακά καθεστώτα που προστατεύουν το μητρικό θηλασμό δίνοντας παροχές ση θηλάζουσα μητέρα έχουν πιο ευχαριστημένο και παραγωγικό ανθρώπινο δυναμικό, εξασφαλίζοντας μείωση της παιδικής θνησιμότητας κατά 13% για κάθε μήνα θηλασμού.

Η Παγκόσμια Εβδομάδα Μητρικού Θηλασμού καθιερώθηκε από τον ΠΟΥ και τη UNICEF και εορτάζεται από το 1992, την πρώτη εβδομάδα του Αυγούστου προς τιμήν της Διακύρηξης Innocenti στη Φλωρεντία το 1990, όπου οι εκπρόσωποι όλων των κρατών δεσμεύτηκαν να ενεργοποιηθούν υπέρ του μητρικού θηλασμού.

Στην Ελλάδα την εορτάζουμε την πρώτη εβδομάδα του Νοεμβρίου από το 1996, όλο και πιο εγκάρδια,όλο και πιο συνειδητοποιημένα, με τη στήριξη πολλών φορέων. Γίνεται κοινή έκκληση στο ευρύ κοινό για τα πλεονεκτήματα του θηλασμού και την κατανόηση της σωστής πρακτικής από τους νέους, πριν γίνουν γονείς.

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ υπογραμμίζει το ότι ο μητρικός θηλασμός αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο της σωστής παιδικής φροντίδας και  είναι θεμελιώδες δικαίωμα όλων των παιδιών.

Η πολιτεία έχει υποχρέωση να ενημερώνει με τον εγκυρότερο τρόπο όλες τις κοινωνικές ομάδες για το μητρικό θηλασμό και να εξασφαλίζει στις μητέρες την κατάλληλη περίθαλψη πριν και μετα το θηλασμό

« Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΑΡΧΗ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ » αποτελεί διαχρονικό σύνθημα της UNICEF, η οποία συνιστά τον αποκλειστικό θηλασμό των βρεφών κατά τους πρώτους 6 μήνες της ζωής τους, και τη συνέχισή του εως το 2ο έτος ζωής τουλάχιστο, με την κατάλληλη συμπληρωματική διατροφή του παιδιού. Ο αποκλειστικός θηλασμός σημαίνει την απαγόρευση παροχής οποιασδήποτε υγρής ή στερεάς τροφής, παρά μόνον μητρικός θηλασμός συχνός και χωρίς περιορισμούς.

Το μητρικό γάλα είναι πολύ περισσότερο από μία τροφή

  1. Έχει όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά στην κατάλληλη αναλογία είτε πρόκειται για προωρο ή τελειόμηνο νεογνό, είτε πρόκειται για βρέφος ή παιδί μεγαλύτερο του έτους, είτε πρόκειται για άρρεν ή θήλυ φύλο. Υδατάνθρακες, εύπεπτες πρωτεϊνες, βιταμίνες, μέταλλα και ιχνοστοιχεία προσφέρουν την πιο κατάλληλη και υγιεινή τροφή.
  2. Είναι ένας ζωντανός ιστός καθώς παρέχει ανοσιακά κύτταρα και πρωτεϊνες , αμυντικούς παράγοντες που στηρίζουν το ευαίσθητο ανοσιακό σύστημα του νεογνού και βρέφους προστατεύοντας το από λοιμώξεις, κυρίως του αναπνευστικού και του γαστρεντερικού συστήματος.
  3. Περιέχει νευροπροστατευτικούς παράγοντες εξαιρετικής βιολογικής σημασίας για την ψυχική, συναισθηματική  και αναπτυξιολογική πρόοδο του βρέφους. Έχουν καταγραφεί γρηγορότεροι ρυθμοί ανάπτυξης του εγκεφάλου καθώς και υψηλότερος δείκτης νοημοσύνης κατά 2,6 μονάδες στα θηλάζοντα άνω του έτους βρέφη.
  4. Προστατεύει τη θηλάζουσα μητέρα από επιλόχειο κατάθλιψη, από καρκίνο των ωοθηκών και από καρκίνο του μαστού.
  5. Είναι οικονομικό, αποστειρωμένο, στην κατάλληλη και ασφαλέστερη θερμοκρασία,  πάντα διαθέσιμο, και οικολογικό.

Το υψηλότερο ποσοστό θηλασμού στην Ευρώπη το πρώτο εξάμηνο ζωής κατέχουν οι Νορβηγίδες (80%), ενώ ακολουθεί η Γερμανία (22%), η Σουηδία ( 12%), η Αυστρία (9,7%) και τελευταίο έρχεται το Ηνωμένο Βασίλειο με ποσοστα κάτω του 1%.

Η Ελλάδα το 2007 είχε ανάλογο ποσοστό 0,9% στον θηλασμό τον έκτο μήνα ζωής, με 88% των μητέρων να ξεκινούν το θηλασμό στη γέννηση και το ¼ αυτών να συνεχίζουν το θηλασμό στο τέλος του πρώτου μήνα.

Σε έρευνα του 2014 όμως 8 στις 10 γυναίκες με παιδιά κάτω των 2 ετών δήλωσαν ότι θήλασαν και μάλιστα 7 στις 10 αποκλειστικά. Από αυτές τον 6ο μήνα ζωής έφτασε να θηλάζει πλέον το 20% και επίσης το 29,4% θήλασε τα παιδιά από τον 6ο  μήνα εώς το πρώτο έτος ζωής. Το 16% θήλασε και μετά τον πρώτο χρόνο.

Παρατηρούμε δραματική στροφή στη χώρα μας υπέρ του θηλασμού και το Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο Θεσσαλονίκης –( Αίθουσα Τοκετών- Μαιευτικό Τμήμα / Μονάδα Εντατικής Θεραπείας Νεογνών ) είναι αρωγός του μητρικού θηλασμού, υποστηρίζοντάς τον ενεργά και από νωρίς με τους εξής τρόπους:

  • Κύκλοι ενημερωτικών μαθημάτων από τις Μαιές της Αίθουσας Τοκετών στις εγκύους.
  • Επαφή του νεογνού skin to skin με τη μητέρα του αμέσως μετά τον τοκετό & τοποθέτηση του στο μαστό.
  • Στο Μαιευτικό τμήμα τελείται ενημέρωση για τα οφέλη του μητρικού θηλασμού και το ενδεχόμενο χορήγησης ξένου γάλακτος ως υποκατάστατου για ιατρικούς και μόνο λόγους, με ενυπόγραφη συγκατάθεσης της μητέρας.
  • Δυνατότητα για rooming in.
  • Ειδική Αίθουσα Θηλασμού όπου η μητέρα μπορεί να θηλάσει τις ώρες επισκεπτηρίου ή όταν επιθυμεί να απομονωθεί με το νεογνό της.
  • Προστασία ώρας θηλασμού καθώς και άμεση επαφή μητέρας νεογνού μόλις αυτό εκφράσει την ανάγκη του για θηλασμό.
  • Στήριξη του αποκλειστικού θηλασμού με ειδικά εντεταλμένη Μαία σε κάθε βάρδια.
  • Ενημέρωση για τα 10 βήματα του Θηλασμού.
  • Υποστήριξη γαλουχίας σε μητέρες προώρων νεογνών και σε μητέρες που υπέστησαν καισαρική τομή. Χορήγηση πρωτογάλακτος στα νεογνά της Εντατικής μονάδας Νοσηλείας Νεογνών.
  • Στήριξη και Ειδική συμβουλευτική θηλασμού από τις εξειδικευμένες Νεογνολόγους του τμήματος.
  • Προσεγμένη, πλήρης και πλούσια διατροφή των λεχώνων.

Στόχος μας είναι να οδεύουμε στοχευμένα προς τις πρακτικές των Φιλικών στο Θηλασμό Νοσοκομείων ( Baby Friendly Hospitals) και την τήρηση των 10 βημάτων θηλασμού που αποτελούν θεμέλιο λίθο της εγκατάστασής του. Το 28% των μαιευτικών μονάδων παγκοσμίως είναι πλέον Baby Friendly.

Στηρίζουμε το Θηλασμο- ΜΑΖΙ λοιπόν, για έναν υγιή και βιώσιμο πλανήτη με ευημερούντες πληθυσμούς. Ο θηλασμός είναι πολλά παραπάνω από όσα πιθανώς νομίζουμε. Ας εργαστούμε όλοι, επαγγελματίες υγείας και πολυάριθμοι φορείς και εθελοντές προς την εξάπλωση του μητρικού θηλασμού.

Μαριάννα Παμπούκα,

Παιδίατρος Νεογνολόγος

ΜΕΝΝ Ιατρικού Διαβαλκανικού Θεσσαλονίκης.